Paper 13
အညတိတ္ထိကာနံ ဓမ္မဒေသနတ္ထာယ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေန ဥပဓာရိတဥပဒေသာနိ
ဥဒ္ဒေသော
ဣမသ္မိံ ပဏ္ဏေ အဟံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ အညဝါဒိကပုဂ္ဂလေ အာဒိံကတွာ သဗ္ဗသတ္တေသု သုပတိဋ္ဌိတံ ခန္တိသုဟစ္စပဋိသံယုတ္တံ ဘဂဝတာ ဒေသိတေသု ပါဠိသုတ္တန္တေသု ပကာသိတံ မဟာကရုဏာဂုဏံ ဝါ ဒေသနာဝိလာသဉာဏံ ဝါ အာဘောဂဝသေန ဝိစရိဿာမိ၊ အမှာကဉှိ ဘဂဝါ အညဝါဒိကေဟိ ပုဂ္ဂလေဟိ သမိတသန္ဒိဋ္ဌကာလေ ဝါ ဓမ္မသာကစ္ဆာ ဝသေန တေသံ ဓမ္မံ ဒေသိတကာလေ ဝါ မဟာကရုဏာယ ဥဿာဟိတမာနသော မေတ္တာစိတ္တေန သကလသရီရပတ္ထဋဟဒယော ဟုတွာ ယေဘုယျေန တေဟိ ပုဂ္ဂလေဟိ ပဋိပက္ခဝိရုဒ္ဓဘာဝံ ဝိရမိတွာ တေ အညတိတ္တိကေ ပုဂ္ဂလေ အတ္တနော သာဝကဘာဝံ ပါပေသိ၊ အတ္တနော ဝစနံ သမ္ပဋိစ္ဆာပေသိ။ ကဒါစိ ကရဟိစိ ဧကစ္စေ ပုဂ္ဂလာ ဘဂဝန္တံ အဝမညန္တိပိ ပဋိပက္ခဝစနမ္ပိ အာလပန္တိ အက္ကောသန္တိပိ နိန္ဒမ္ပိ အန္တရာယမ္ပိ ကရောန္တိ၊ ဧဝံ သန္တေပိ မဟာကာရုဏိကော ဗုဒ္ဓေါ တေသံ ကတကမ္မာနိ တိတိက္ခေတွာ အတ္တနော ကာယစိတ္တကိလမနံ အမနသိကရိတွာ အဝိသမိတွာ ဗောဓိမဏ္ဍေ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဘာဝံ သမ္ပတ္တကာလတော ပဋ္ဌာယ ယာဝ မဟာပရိနိဗ္ဗာနာ ပဉ္စစတ္တာလီသဝဿာနိ သဗ္ဗသတ္တာနံ အတ္ထာယ ဒေဝသိကံ နာနာဒိသာသု နာနာဇနပဒေသု ဒေသစာရိကံ ဝိစရိတွာ အနေကပရိယာယေန ဝေနေယျဇ္စျာသယာနုရူပ နာနာနယဝိစိတ္တဓမ္မေ အဒေသယိ၊ ဧဝရူပေသု အတ္တဇီဝပဋိသံယုတ္တဒိဋ္ဌိံ ဂဏှန္တေသု မနုဿေသု ကလဟံ ဝိဝါဒံ အပဝတ္တေတွာ အတ္တကိလမထပဋိပတ္တိံ သဒ္ဒဟန္တာနံ ပုဂ္ဂလာနံ အန္တရေ မဇ္စျိမပဋိပဒံ ဇာနာပေတွာ အတ္တနာ ဒိဋ္ဌံ အနတ္တဝါဒံ ပကာသေသိ၊ သာသနမူလံ ပတိဋ္ဌာပေသိ၊ သာဝကသံဃာနံ ဝုဍ္ဎိဝိပုလဘာဝံ ပါပေသိ။
ဣဒံ ပဏ္ဏံ ပန ဘဂဝတော ဓရမာနကာလေ ဧကစ္စေသု ဒေသိတသုတ္တန္တေသု အာဂတာ ဥပ္ပန္နအတ္ထုပ္ပတ္ထိယော ဥပနိဓာယ အညတိတ္ထိယပုဂ္ဂလေသု တထာဂတဿ ကာရုညံ အနုကမ္ပာဝသေန ဥပန္နကရဏာနိ ဝိသေသေန ပရာမသေယျ။ သေယျထာပိနာမ ပဉ္စဝဂ္ဂိယာနံ တာပဿာနံ ကထိတံ ဓမ္မစက္ကပ္ပတ္တနသုတ္တဉ္စေဝ အနတ္တလက္ခဏသုတ္တဉ္စ၊ ဥရုဝေလကဿပါဒီနံ တိဏ္ဏံ တာပသသတာနံ ဝိဒမနဉ္စ၊ ဆန္နံ ဂဏာစရိယာနံ နိဿာယ ကထိတာနိစ၊ ပရိဗ္ဗာဇကပုဂ္ဂလေဟိ သဒ္ဓိံ ကထာသလ္လာပဘာဝံစ၊ ဗြဟ္မဏဇာတိကေ သန္ဓာယ ဒေသိတာနိစ ဥဒါဟရိတွာ ဒဿေယျ။ တသ္မာဟံ ဣမသ္မိံ ပဏ္ဏေ အနေကေသု သုတ္တန္တေသု အညတိတ္ထိကပုဂ္ဂလာနံ နိဿာယ ဘဂဝတာ ပရိစရိတာနိ မေတ္တာကရုဏာပဋိသံယုတ္တာနိ ကာရဏာနိစေဝ တေသံ အတ္ထာယ ကထိတဓမ္မဒေသနာနိစ ပဓာနဝသေန သာကိစ္ဆိတုံ အာရဘိဿာမိ။
နိဒ္ဒေသော
ပဉ္စဝဂ္ဂိယာနံ အတ္ထာယ ဥဿာဟိတကာရဏာနိ
အမှာကဉှိ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ ဣတော ဥပရိ ပဉ္စသတသတ္တတိအဓိကေ ဒွိသဟဿဝဿေ ဝိသာခါပုဏ္ဏမဒိဝသေ သဗ္ဗညုတဘာဝံ ပါပုဏိ၊ တသ္မိံကာလေ ယေဘုယျေန မနုဿာ အတ္တကိလမထပဋိပဒံ ပဋိပဇ္ဇန္တေသု ပုဂ္ဂလေသု အဘိပသီဒန္တိ၊ အစ္စာရဒ္ဓဝီရိယေန ကာယံ ကိလမာပေတွာ အတိဒုက္ခံ ဥပါဒေတွာ ဝါယမန္တေ ပုဂ္ဂလေ အရဟန္တာတိ လောကိယဇနာ သဒ္ဒဟန္တိ၊ သမ္မုတိဝသေန တံကာလဥပဇ္ဇနဓမ္မတာယပိ ဒဟရကာလေ ဂေဟေ ဝသိတွာ မဟန္တာ ဝုဒ္ဓါ ဝယောနုပတ္တာ ပုဂ္ဂလာဝ ဂေဟာ နိက္ခမိတွာ အနာဂါရိကပဗ္ဗဇိတပရိဗ္ဗာဇကတာပသာဒိဝေသံ ဂဟေတွာ ကိဉ္စိ ဝိသေသာဓိဂမံ အဘိပတ္ထန္ထာ အတ္တန္တပပဋိသံယုတ္တံ အနေကပဋိပဒံ အနုယုဉ္ဇန္တိ ဝါယမန္တိ၊ ဧကစ္စေ ကလျာဏာဓိမုတ္တိကာ သမာနာပိ သပရိသာ ဒုမ္မဂ္ဂံ မိစ္ဆာပဋိပန္နံ ဂန္တွာ အနယဗျသနံ အာပဇ္ဇန္တိ၊ မဟာသတ္တောပိ ဟိ ပုရိမဘာဂေ တေသံ ဒိဋ္ဌာနုဂတိံ အာပဇ္ဇိတွာ အပရဘာဂေ ဓမ္မစက္ကပဝတ္တနသုတ္တေ ဝုတ္တနယေနေဝ ကာမသုခလ္လိကနုယောဂဉ္စ အတ္တကိလမထာနုယောဂဉ္စာတိ ဥဘောပိ ဣမေ ဒွေ အန္တေ အနုပဂမ္မ အတ္တနာ ပရိယေသိတံ အဘိသမ္ဗုဇ္စျံ မဇ္စျိမပဋိပဒံ သမ္မာ ပဋိပဇ္ဇန္တော အရဟတ္တံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဘာဝံ သမ္ပတ္တော (သံ-၃၆၈)၊ အတ္တနာ ပဋိဝိဇ္စျိတံ ဣမံ ဥဇုမဂ္ဂံ ပရေသံပိ အနုဂမာပေတုကာမော ဟုတွာ ပကတိယာပိ ကတညူ ကတဝေဒီပုဂ္ဂလော ဘဂဝါ သဗ္ဗညုတဘာဝံ ပတ္တကာလေ အတ္တနော ကတူပကာရေ ပုဂ္ဂလေ မဟာကရုဏာဉာဏေန အဇ္စျေသိတစိတ္တော ပုန အနုဂ္ဂဟေတုကာမတာယ ပဓာနဝသေန သြလောကေသိ (ဝိ-၃-၁၁)။
ပဌမံ တာဝ ပဓာနာနုယုဉ္ဇနတ္ထာယ ပရိယေသနကာလေ သမိတာနံ ဒွိန္နံ အာဠာရဥဒကနာမိကာနံ ပုဗ္ဗာစရိယာနံ ကာလင်္ကတဘာဝံ ဒိသွာ ဒုက္ကရာစရိယကာလေ ဆဗ္ဗဿာနိ အတ္တနော ဥပဌာကဘူတေ ပဉ္စဝဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ “ဗဟုကာရာ ခေါ မေ ပဉ္စဝဂ္ဂိယာ ဘိက္ခူ၊ ယေ မံ ပဓာနပဟိတတ္တံ ဥပဋ္ဌဟိံသု၊ ယံနူနာဟံ ပဉ္စဝဂ္ဂိယာနံ ဘိက္ခူနံ ပဌမံ ဓမ္မံ ဒေသေယျ”န္တိ (ဝိ-၃-၁၁) တေသံ ဂုဏံ အနုဿရိတွာ ဓမ္မဘေရိံ အာဟဉ္စိတုံ ဥရုဝေလတော တေသံ ဝသနဌာနဘူတံ ဣသိပတနမိဂဒါယပဒေသံ ဂန္တုံ ဧကကော ဟုတွာ ပါဒေနေဝ ဒီဃာဒ္ဓါနမဂ္ဂံ ပဋိပဇ္ဇိ၊ သမ္ပတ္တကာလေပိ တေသံ အဂါရဝဝစနာနိ အဓိဝါသေတွာ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဘာဝပဋိညံ အသဒ္ဒဟန္တေ “ အဘိဇာနာထနု ခေါ ဣတော ပုဗ္ဗေ ဧဝရူပံ ပဘာဝိတမေတ”န္တိ အာဒိနာ တေသံ သံသယံ သင်္ကာ အဘိဇ္ဇိ၊ ကိဉ္စာပိ ဘဂဝါ တေ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဘာဝံ သညာပေတုံ အသက္ခိ၊ ဣမေ ပဉ္စဝဂ္ဂိယာ ပန တသ္မိံကာလေ သဗ္ဗေဟိ မနုဿေဟိ သမ္ပဋိစ္ဆိတံ သံဝဏ္ဏိတံ အတ္တကိလမထာနုယောဂပဋိပဒံ ပဋိပန္နာ အတ္တဇီဝပဋိသံယုတ္တလဒ္ဓိကာယေဝ၊ ဘဂဝါ ပန ဒေသနာဉာဏကောသလ္လတာယ တေသံ ဒိဋ္ဌိံ ဝါ မတိံ ဝါ အပဋိဝိဟိစ္စ တေဟိ သဒ္ဓိံ ဝိရုဒ္ဓဘာဝံ အပါပုဏိတွာ အတ္တနောစ ဓမ္မံ ပကာသေတုကာမတာယ အဋ္ဌင်္ဂိကံ မဇ္စျိမပဋိပဒံ စေဝ စတ္တာရိ သစ္စာနိ စ နိဒ္ဒိသိ၊ ပဉ္စဝဂ္ဂိယာ ဘိက္ခူ တေ ဓမ္မေ သမ္ပဋိစ္ဆိတွာ အဘိနန္ဒိတွာ ဘဂဝတော သာဝကဘိက္ခုဘာဝဿ အနုဇာနနတ္ထာယ အာယာစိံသု၊ တေသံ သမ္မောဒနီယဘာဝဉ္စေဝ သိဿဘာဝပဋိညံစ အာဇာနေတွာ ဘဂဝါ ပဉ္စဟိ ခန္ဓေဟိ သဒ္ဓိံ တိဏ္ဏံ အနိစ္စဒုက္ခအနတ္တသင်္ခါတလက္ခဏာနံ သဘာဝဓမ္မပဋိသံယုတ္တံ အနတ္တလက္ခဏသုတ္တံ ဝိတ္ထာရေန ကထေသိ၊ သစေ ဘဂဝါ အနတ္တလက္ခဏသုတ္တံ ပထမံ ဒေသေယျ၊ တေ ပဉ္စဝဂ္ဂိယာ ဘိက္ခူ နေဝ သမ္မာ အနုမောဒေယျုံ န သုဋ္ဌု သမ္ပဋိစ္ဆေယျုံ၊ ကသ္မာတိ စေ? တေသံ မတိယာ အညမညံ ဥဇုပစ္စနိကဝါဒတာယ၊ ပဉ္စဝဂ္ဂိယေ အာဒိံကတွာ သဗ္ဗေပိ တိတ္ထကာရာစရိယာ ဟိ သဗ္ဗသတ္တာနံ အန္တောကာယေ နိစ္စံ သဿတံ သဗ္ဗကာလမ္ပိ ဌိတော ဧကော “အတ္တာ ဇီဝေါ” အတ္ထီတိ မညန္တိ၊ ယသ္မာ ဘဂဝါ ဝေနေယျဇ္စျာသယာနုရူပေန ဒေသနာဝိလာသဉာဏေန သမ္မန္နာဂတော သတ္တာနံ စိတ္တံ သောဠသာကာရေဟိ ပရိဆိန္ဒိတုံ သမတ္ထော၊ တသ္မာ သာမံယေဝ အညေဟိ ပုဂ္ဂလေဟိ အဓိကေန ပုရိသပရက္ကမေန ပဒဟိတပုဗ္ဗေ ဒုက္ကရာစရိယေ မိစ္ဆာ တုစ္ဆာ ဒုမ္မဂ္ဂါတိ ပဝေဒေတွာ သယံ ဒိဋ္ဌံ အရိယအဋ္ဌင်္ဂိကမဂ္ဂံယေဝ နိယျာနိကော ဥဇုမဂ္ဂေါတိ ဓမ္မစက္ကပ္ပဝတ္တနသုတ္တေန ပဌမံ ပဉ္စဝဂ္ဂိယာနံ ဝိညာပေသိ၊ တေ သမ္ပဋိစ္ဆန္တေ ဇာနိတွာဝ ဒသဗလော တေသံ အတ္တဇီဝနိဿိတမိစ္ဆာဒိဋ္ဌိံ ဝိနိဝေဌေတုံ အနတ္တဒေသနာသင်္ခါတံ ဒုတိယံ အနတ္တလက္ခဏသုတ္တံ အဒေသယိ၊ ပဉ္စဝဂ္ဂိယာ ဘိက္ခူ တံ ဒေသနံ သုဏိတွာ ခီဏာသဝဂုဏဝိသေသာဓိဂမံ အလဘိံသု။ အယံ ပန ဘဂဝတော အညဝါဒိကာနံ ပုဂ္ဂလာနံ ဒေသနာဝိလာသဉာဏဥပဒေသေန ပထမသင်္ဂါမဝိဇယောတိ ဒဋ္ဌဗ္ဗော။
ဥရုဝေလကဿပဇဋိလာနံ အတ္ထာယ ဥဿာဟိတကာရဏာနိ
ဥဒါဟရဏမိဒံ ဒုတိယဝသေန ဘဂဝတော မေတ္တာပုဗ္ဗင်္ဂမမဟာကရုဏာဉာဏေန ဥဿာဟိတကာရဏေသု။ ဘဂဝါ ဟိ ဥရုဝေလကဿပပမုခါနံ တိဏ္ဏံ ဇဋိလသဟဿာနံ သန္တိကေ ဝိဟရိတွာ ဒေဝသိကံ တေသံ ဇဋိလာနံ ကတ္တဗ္ဗကိစ္စေသု အတ္တနော ဣဒ္ဓိဝိဓေန သုဋ္ဌု နိပ္ဖာဒေသိ၊ အတိရေကတိသဟဿမတ္တာနိ ပါဋိဟာရိယာနိ ဒဿေသိ၊ ဧဝံသန္တေပိ ဥရုဝေလကဿပေါ လောကပညတ္တံ မဟလ္လကကာလေယေဝ ပဗ္ဗဇ္ဇိတဓမ္မတံ သလ္လေက္ခေတွာစ အတ္တနော မာနံ နိဿာယ စ ဘဂဝန္တံ မဟိဒ္ဓိကံ ဇာနိတွာပိ “န တွေဝ စ ခေါ အရဟာ ယထာ အဟံ”တိ (ဝိ-၃-၄၂) အတ္တနော မဟလ္လကဘာဝံ နိဿာယ တထာဂတံ အဝမညိ၊ ဘဂဝါ ပန ကာရုညံ ပဋိစ္စ ဥရုဝေလကဿပဿ မာနထဒ္ဓတံ တိတိက္ခိတွာ အဓိဝါသေတွာ ပရိယာယေန ဉာပေတုံ အသက္ကုဏန္တံ နံ မေတ္တာပုဗ္ဗင်္ဂမစိတ္တေန န တွံ အရဟာတိ အာဒိနာ သံဝေဇ္ဇိတဗ္ဗဝစနံ ကထေတွာ တံ ဇဋိလသဟဿံ အတ္တနော သိဿဘာဝံ အာပါဒေသိ၊ ဧဝံ ဘဂဝါ သကလလောကဓာတုယံ အဂ္ဂပုဂ္ဂလော သမာနောပိ ဥတ္တမဌာနေသုယေဝ အဝသိတွာ အဂ္ဂါနိယေဝ နာဘိပတ္ထန္တော လောကတ္ထာယ ပါရိစာရကောဝိယ ပရိစရိတွာပိ ပတ္ထိတပတ္ထနာနံ ပူရိတပါရမိဝေနယျသတ္တာနံ အတ္ထာယ ကာယေနပိ တေဟိ ကတ္တဗ္ဗကိစ္စာနိ သယံ ကတွာ မေတ္တာကရုဏာပတ္ထဋစိတ္တေန တေသံ ဝစနာနိ အဓိဝါသေတွာ သစ္စဓမ္မေ ဉာပေသိ။
သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ အညဝါဒိကေ နိဿာယ ဥဿာဟိတကာရဏာနိ
ဘဂဝတိ ဟိ ဥပဇ္ဇနကာလေ ဆ အာစရိယာတိ ဝါ ပရိဗ္ဗာဇကာတိ ဝါ ဗြဟ္မဏဇာတိကာတိ ဝါ ဣမေ ပုဂ္ဂလာ ယေဘုယျေန မနုဿေဟိ ပဏ္ဍိတသမ္မတာ သေဋ္ဌသမ္မတပုဂ္ဂလာ လောကေ အဘိဉာတာ ဟုတွာ ဗဟုဇနာနံ ပါမောက္ခဘူတာ ဝိဟရန္တိ၊ ဝိနိစ္ဆယသာမိနော ထာမဝန္တာ ဟုတွာ လောကိယဇနေ သံဝိဒဟန္တိ၊ သဗ္ဗေပိ မနုဿာ တေသံ မုခတော အာဂတဝစနာနိ အဝီမံသေတွာ သမ္ပဋိစ္ဆန္တိ၊ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ တေသု အညဝါဒိကေသု ပုဂ္ဂလပဓာနေန သမာနံ ကတွာ ဂရုကာတဗ္ဗတံ ဒဿေသိ၊ တေသံ အာသဇ္ဇ သမ္မုခါ ဝါ အသမ္မုခါ ဝါ န အဝစာသိ၊ သာမညဖလသုတ္တေ ဣမေ ဆ ဂဏာစရိယာ ဉာတာ ယသဿီ တိတ္တကရာ သာဓုသမ္မတာ ဗဟုဇနဿာတိ ဧဝံပိ တေသံ သံဝဏ္ဏိတာ (ဒီ-၁-၂)။ သံလေက္ခိတဗ္ဗဝါဒဝသေန ပန ဘဂဝါ ကမ္မဝါဒီ တေပန အကမ္မဝါဒိနော၊ ဘဂဝါ အနတ္တဝါဒီ တေပန အတ္တဝါဒိနော၊ ဘဂဝါပန ဝိဘဇ္ဇဝါဒီ တေပန အဝိဘဇ္ဇဝါဒိနော ဣဿရနိမ္မာနဝါဒိနော၊ ဧဝံ အညမညံ ဥဇုပဋိပက္ခဘာဝတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ ဥပန္နကာလတော ပဋ္ဌာယ ယေဘုယျေန တေသံ ပရိသာယောစေဝ လာဘသက္ကာယသိလောကာစ ပရိဟာယန္တိ၊ သူရိယုဂ္ဂမနကာလေ ခိဇ္ဇောပနကာဝိယ နိပဘာ ဟတလာဘသက္ကာရာ တေ အညတိတ္ထာစရိယာ ဘဂဝန္တံ ဥသူယန္တိ ဥဇ္စျာယန္တိ၊ တသ္မာ သဒါပိ ဘဂဝတော အနတ္ထံ လာဘသက္ကာယာန္တရံ ကာတုကာမာ သြတာရံ ဂဝေသမာနာ ဝိစရန္တိ၊ သုန္ဒရိပရိဗ္ဗာဇိကာဇိဉ္စမာနဝိကာဒိအဘိရူပကုမာရိကာဟိ ဘဂဝန္တံ အဗ္ဘာစိက္ခန္တိ (ဓမ်-ဋ္ဌ-၂-၁၁၆-၂၉၆)။ တေသု ဆသု ဂဏာစရိယေသု နိဂဏ္ဌော နာဋပုတ္တော ဟိ အတ္တနော သိဿံ သီဟသေနာပတိံ ဘဂဝတော သန္တိကံ ဂန္တုကာမံ ပဋိသေဓေတုံ အကိရိယဝါဒေါတိအာဒိနာ အနေကပရိယာယေန ဘဂဝန္တံ အဗ္ဘာစိက္ခတိ အဝဏ္ဏံ ဘာသတိ (အင်-၂-၂၄)၊ သော ကဒါစိ ဘဂဝတော သန္တိကံ အတ္တနော အန္တေဝါသိကေ သိဿေ ပေသေသိ ဝါဒါရောပနတ္ထာယ ဝါ ဝါဒံ နိဂ္ဂဏှိတုကာမတ္တာယ ဝါ၊ ဝါတာပဟတဓဇောဝိယ အဓိမတ္တဥန္နတမာနော နိဂဏ္ဌော နာဋပုတ္တော ဇေဋ္ဌသိဿဘူတံ ဥပါလိဥပါသကံ ဝါဒေန ဝါဒံ ပရိကဍ္ဎေဟိတိ ဥယျောဇေသိ၊ ဘဂဝါ ပန အတ္တနော သန္တိကံ အာဂတံ ဥပါလိဥပါသကံ အဗ္ဘာစိက္ခနဿ အတထံ တုစ္ဆံ ဇာနာပေတွာ သာဝကဘာဝံ ပါပေတွာ ပုရာဏာစရိယဘူတေ နိဂဏ္ဌေ ယထာဌိတမေဝ ဒါနံ ဒေဟိ သက္ကာရံ ကရောဟီတိ ဥယျောဇေသိ (မ-၂-၃၅)။ ဧဝံ မေတ္တာကရုဏာယ ပတ္ထဋဟဒယော ဥတ္တမပုရိသော ဘဂဝါ အနတ္ထကာရကာနံပိ အတ္ထာယ ဝိဝရိတဒွါရောယေဝ၊ ကေသမုတ္တိနိဂမနဇာတိကာနံ ဝိမတိံ နိဿာယ ကထနကာလေပိ အတ္တနော သာသနဿ သစ္စဥတ္တမဘာဝံ အပကာသေတွာ တေ သာမံယေဝ ဝိနိစ္ဆယတ္ထာယ သဗ္ဗဝါဒိကာနံ ယုတ္တာယုတ္တံ ဝိစာရေတုံ နယမေဝ အဒါသိ (အင်-၁-၁၈၉)၊ ဧဝံ မဟာကာရုဏိကော ဘဂဝါ ပရဝါဒိကေသု ပုဂ္ဂလေသုပိ ဟိတအတ္ထကာမောယေဝ အဟောသိ။
ပရိဗ္ဗဇ္ဇကပုဂ္ဂလာ ပန န သဒိသာ တေဟိ ဂဏာအာစရိယေဟိ။ တေ ဟိ ပညာဂဝေသိနော ပဏ္ဍိတမာမကာ ဝိဇ္ဇံ နာနာဝါဒံ ဥဂ္ဂဏှန္တာ ဝိစရန္တိ၊ ဧကစ္စေ ပရိဗ္ဗဇ္ဇကာ ဘဂဝတော ဝစနမ္ပိ သမ္ပဋိစ္ဆန္တိ၊ ဇေတဝနာဒိဝိဟာရေသုပိ ဂမနာဂမနသီလာ ဟောန္တိ ဘဂဝတာစေဝ ဘိက္ခူဟိစ သဒ္ဓိံ ဝါဒါရောပနတ္ထာယ ဝါ အတ္တနော လဒ္ဓိံ ပကာသိတုံ ဝါ (မဇ်-၂-၁၈၄)၊ ကဒါစိပိ အတ္တနော သန္တိကံ နိမန္တေန္တိ၊ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါပိ ဘိက္ခူပိ ကာလေန ကာလံ ပုဗ္ဗဏှသမယေ ပိဏ္ဍစာရိကတ္ထာယ အန္တောနဂရံ ပဝိသနကာလေသု ပရိဗ္ဗဇ္ဇကာရာမံ ဂန္တွာ သာကစ္ဆန္တိ၊ ကထာသလ္လပံ ကရောန္တိ၊ တသ္မာ တေ သမဏပရိဗ္ဗဇကာ ယေဘုယျေန ဗုဒ္ဓံ မာနေန္တိ သစေ ဘဂဝါ တေသံ သန္တိကံ ဂစ္ဆတိ၊ နိသီဒနတ္ထာယ အာသနေန နိမန္တေန္တိ၊ ပညတ္တာသနာဝ ဟောန္တိ၊ ဓမ္မကထာသလ္လပေန သာကစ္ဆိတုကာမာဝ ဟောန္တိ၊ တေ ဝါဒသဟဿံ ဥဂ္ဂဏှိတွာ အတ္တနာ သဒ္ဓိံ ဝိဝါဒသမတ္ထပုဂ္ဂလေ ဂဝေသန္တာ နာနာဇနပဒေသု ဝိစရန္တိ။ ဧဝံ ပရိဗ္ဗဇ္ဇကာ ဘဏ္ဍနဝိဝါဒပမုခေန ဝါဒါရောပနသီလာ သမာနာပိ ဘဂဝါ ပန ကလဟဝိဝါဒဝသေန ဝါဒါရောပနံ ဝိဝေဇ္ဇေတွာ ဓမ္မသာကစ္ဆာ ကထာသလ္လပနနယဥပဒေသေနေဝ တေ ပရိဗ္ဗာဇကေ ဝိဇယိ၊ တေသံ ပဋိမာနနံ အာဒရံ အလဘိ။
ပစ္ဆိမာ ဗြဟ္မဏပုဂ္ဂလာ ပန တသ္မိံ ကာလေ ခတ္တိယဗြဟ္မဏဝေဿသုဒ္ဒါတိ ဣမံ စတုဇာတိဘေဒံ ပဋ္ဌပေတွာ မနုဿေသု ဟီနပဏီတတ္တံ ပညာပေန္တိ (မ-၂-၄၂၁)၊ တယော ဝေဒေ ဥဂ္ဂဏှိတွာ အတ္တာနံ သေဋ္ဌပဏ္ဍိတတ္တံ ဇာနာပေန္တိ (သီ-၁-၁၁၃)၊ မနုဿာနံ စိတ္တံ ပရိဂ္ဂဏနတ္ထာယ အဗြဟ္မဏဇာတိကာနံ ဝေဒဥဂ္ဂဏနံ ပဋိသေဓန္တိ။ ဘဂဝါ ပန တေသံ ဇာတိဝါဒံ ဘိန္ဒိတွာ မနုဿာနံ အန္တရေ ကမ္မမေဝ ဟီနပဏီတဘာဝံ ဝိနိစ္ဆတိ ကမ္မေနေဝ သတ္တေ ဝိဘဇိတုံ ယုတ္တာ န ဇာတိယာတိ ဧဝံ တေသံ ဝါဒံ မဒနဝသေန ဝိဘဇ္ဇနကမ္မပဓာနဝါဒံ ဒဿေသိ (မဇ်-၂-၄၂၁)၊ သဗ္ဗဇာတိကပုရိသေ အတ္တနော သာဝကဘိက္ခုဘာဝေန သကျပုတ္တိယာယေဝါတိ ဝလဉ္ဇနံ အနုဇာနိတွာ သဗ္ဗေသမ္ပိ ဇာတိယာ သမကံ ဒဿေတွာ သမဏဇာတိဝသေနေဝ ဝုဒ္ဓါဝုဒ္ဓဘာဝံ ပညာပေသိ၊ သီလပညာယေဝ လောကေ အဂ္ဂါတိ အက္ခာယိ။ ဧကစ္စေ ဗြဟ္မဏာ ပန သဟိတုံ အနိစ္ဆန္တာ ဘဂဝန္တံ ဝေရီတိ မညန္တိ၊ နိစ္စံ သြတာရာပေက္ခိတာရော ဟောန္တိ၊ ဘဂဝါ ပန သဗ္ဗညုပုဂ္ဂလဘာဝတော တေဟိ သာကစ္ဆနကာလေသု တေသံ မတိံ ဉတွာ ကဒါစိ တေသံ ဝတ္တမနုဂစ္ဆတိ (ဒီ-၁-၁၁၈)၊ ကဒါစိ ပရိယာယေန နိဂ္ဂဟဝစနံ ကထေသိ (အင်-ဒု-၁၉၆)။
နိဂမနံ
အမှာကံ ဟိ ဘဂဝါ ဒီပင်္ကရပါဒမူလေ ကတာဘိနီဟာရတော ပဌာယ ကပ္ပသတသဟဿာဒိကာနိ စတ္တာရိ အသင်္ချေယျာနိ လောကတ္ထာယ ဒသ ပါရမိယော ဒသ ဥပပါရမိယော ဒသ ပရမတ္ထပါရမိယောတိ ပုရိသာဇာနိယေဟိ အတိဒုက္ကရေန ကာတဗ္ဗာ တိံသပါရမိယော အနေကဘဝေသု သဗ္ဗညုတဉာဏတ္ထာယ ပရိပူရေတွာ ပစ္ဆိမဘဝေ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဘာဝံ ပါပုဏိ၊ သဗ္ဗညုပုဂ္ဂလဘာဝံ ပတွာပိ သတ္တာနံ အတ္ထာယ မဟာသမုဒ္ဒံ ပူရေန္တော ဝိယ ဝိတ္ထာရေန ဓမ္မဒေသနကိစ္စံ ကရောန္တောဝ စတ္တာလီသမတ္တာနိ ဧကသ္မိံဌာနေ စိရံ အဝသိတွာ သေယျထာပိ ပက္ခီ သကုဏော၊ ဧဝမေဝ ပတ္တစီဝရဘာရော ဟုတွာ နာနာဒေသံ နာနာရဋ္ဌံ ဝိစရိ။ တသ္မိံကာလေ မနုဿေဟိ သမ္မတံ သမ္ပဋိစ္ဆိတံ အတ္တဇီဝပဋိသံယုတ္တဝါဒံစေဝ မဟလ္လကပဗ္ဗဇ္ဇိတမတိံစ အဘိမဒ္ဒိတွာ အတ္တနော မေတ္တာကရုဏာပုဗ္ဗင်္ဂမစိတ္တထာမေန ပရတိတ္တိကပုဂ္ဂလေ အာဒိံကတွာ သဗ္ဗသတ္တေ သစ္စဓမ္မေ ဉာပေသိ။ တသ္မိံကာလေ သေဋ္ဌပုဂ္ဂလာ အာဒရိတဗ္ဗပုဂ္ဂလာတိ သမ္မတေသု ဆ ဂဏာစရိယပရိဗ္ဗဇ္ဇကဗြဟ္မဏပုဂ္ဂလေသု ပရိယာယဉာယေန ဝိဝါဒံ ဝိဇ္ဇေတွာ အတ္တနော ဓမ္မဒေသနကိစ္စံ အဘိနိပ္ဖာဒေသိ၊ တသ္မာ ဗုဒ္ဓါနံ ဘဂဝန္တာနံ စရိတမဂ္ဂေါဝိယ သာသနဓုရဝဟန္တေန ဘိက္ခုနာ နာမ ရုစ္စာရုစ္စေသု ပုဂ္ဂလေသု သမာနံယေဝ မနသိကာတဗ္ဗာ လေကေ အတ္တနာ သမာနစ္ဆန္ဒပုဂ္ဂလာ ဒုလ္လဘတ္တာ။
ဥပနိဿိတသတ္တန္တာနိ
သီလက္ခန္ဓဝဂ္ဂပါဠိတော်၊ သာမညဖလသုတ္တံ၊
သီလက္ခန္ဓဝဂ္ဂပါဠိတော်၊ သောဏဒဏ္ဍသုတ္တံ၊
ဝိနယမဟာဝဂ္ဂပါဠိတော်၊ ပဉ္စဝဂ္ဂိယကထာ၊
ဝိနယမဟာဝဂ္ဂပါဠိတော်၊ ဥရုဝေလပါဋိဟာရိယကထာ၊
မဟာဝဂ္ဂသံယုတ်ပါဠိတော်၊ ဓမ္မစက္ကပ္ပဝတ္တနဝဂ်၊ ဓမ္မစက္ကပ္ပဝတ္တနသုတ္တံ၊
ခန္ဓဝဂ္ဂသံယုတ်ပါဠိတော်၊ ဥပယဝဂ်၊ အနတ္တလက္ခဏသုတ္တံ၊
မဇ္စျိမပဏ္ဏာသပါဠိတော်၊ တေဝိဇ္ဇဝိစ္ဆသုတ္တံ၊
မဇ္စျိမပဏ္ဏာသပါဠိတော်၊ ဝါသေဋ္ဌသုတ္တံ၊
မဇ္စျိမပဏ္ဏာသပါဠိတော်၊ ဥပါလိသုတ္တံ၊
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်၊ ပဉ္စကနိပါတ်၊ သောဏသုတ္တံ၊
အင်္ဂုတ္တရနိကာယ်၊ အဋ္ဌကနိပါတ်၊ သီဟသုတ္တံ